VROUWEN EN FYTOTHERAPIE: THEMA NIEUWSTE NTVF
Vrouwen en fytotherapie is het thema van de nieuwste uitgave van het Nederlands Tijdschrift voor Fytotherapie.
Van oudsher zijn vrouwen en kruidengeneeskunde onlosmakelijk met elkaar verbonden. In keukens en kloosters, op markten en in verborgen hoekjes van de stad droegen vrouwen eeuwenlang kennis over heilzame planten aan elkaar over. Ze wisten welke kruiden pijn verminderden of energie gaven en zo zelfs toverkracht leken te hebben. Soms stond hun kennis in hoog aanzien, soms werd deze als gevaarlijk bestempeld, zoals blijkt uit de historische roman De verborgen apotheek van Sarah Penner [1]. Dit boek speelt zich af in twee tijdsperioden: het 18e-eeuwse Londen en het heden. In het Londen van 1791 runt Nella een geheime apotheek waar ze vrouwen helpt door hen kruidenmengsels te verschaffen om zich te ontdoen van gewelddadige of ontrouwe mannen. De roman is een mix van historische fictie en mysterie, waarin geheime (kruiden)kennis, wraak en de kracht van vrouwen centraal staan.
Tegenwoordig is er steeds meer aandacht voor vrouwengeneeskunde, seksespecifieke bijwerkingen van medicatie [2] en de kosten (miljarden) rondom vrouwengezondheid [3]. Een logisch gevolg hiervan is dat veel vrouwen bewust kiezen voor natuurlijke middelen om de bijwerkingen van bijvoorbeeld conventionele pijnstillers te vermijden. Dit blijkt ook uit het onderzoek dat Berber Zandstra deed voor haar bachelor aan de Universiteit van Wageningen naar het gebruik van medicinale planten tegen menstruatiepijn. Haar publicatie, inmiddels verschenen in Ethnobotany Research and Applications [4], laat zien dat kruiden zoals vrouwenmantel (Alchemilla), duizendblad (Achillea millefolium), kamille (Matricaria), frambozenblad (Rubus idaeus), wilg (Salix), cannabis (Cannabis sativa) en gember (Zingiber officinale) veelvuldig worden ingezet door vrouwen in Nederland om menstruatieklachten te verlichten. Uit de enquêtes en interviews bleek dat vrouwen vooral kiezen voor kruiden op basis van hun bekendheid met de plant, eerdere positieve ervaringen en de toegankelijkheid ervan. Gezondheid gaat echter verder dan alleen het verlichten van klachten: het draait ook om een bewuste levensstijl en preventie.
NVF-lid en voormalig voorzitter Marij Schüsler biedt in haar boek Gezonder ouder worden, Coach jezelf een praktische handleiding voor iedereen die actief aan zijn gezondheid wil werken [5]. Schüsler beschrijft hoe vaste patronen en gewoonten onze gezondheid beïnvloeden en hoe kleine, bewuste veranderingen een groot verschil kunnen maken. Ze helpt lezers inzicht te geven in hun eigen gedrag en reikt handvatten aan om betere keuzes te maken op het gebied van voeding, beweging, stressmanagement en mentale weerbaarheid. In plaats van dogma’s of strikte regels te geven, moedigt ze lezers aan om zelf na te denken en verantwoordelijkheid te nemen voor hun gezondheid. Door middel van vragenlijsten en reflectieoefeningen biedt ze een concrete methode om stap voor stap gezonder en vitaler ouder te worden. Uiteraard is er ook aandacht in het boek voor fytotherapie.
In deze editie komt kennis en ervaring samen: van traditionele kruidenwijsheid tot moderne wetenschappelijke inzichten.
